شیر پروانه ای به دلیل قیمت مقرون به صرفه، ابعاد نسبتا کوچک و وزن سبک پرمصرف ترین نوع شیرآلات صنعتی و پایپینگی میباشد که امروزه در سرویس های on/off یا قطع و وصل و همچنین در سرویس های کنترلی و تنظیمی قابل استفاده میباشد.

شیر پروانه ای یکی از انواع شیرهای کنترل جریان سیال است که با استفاده از دیسکی که به صورت موازی یا عمود بر جریان قرار می‌گیرد، جریان سیالات را قطع یا وصل می‌کند. عملکرد این شیر مشابه شیر توپی است، اما به دلیل قیمت پایین تر، ابعاد کوچک تر و وزن سبک تر، کاربرد بیشتری داشته و در صنایع بیشتر مورد استفاده قرار می‌گیرد.

همانطور که بالاتر اشاره شد، دیسک در شیرپروانه ای تویط یک شفت (استم) به اکچویتور متصل میباشد. اعمال نیرو به اکچویتور باعث چرخش دیسک به زاویه ای حدودآ بین 0 تا 90 درجه میشود و مسیر جریان سیال نسبت به زاویه دیسک قطع و وصل شده و یا در موارد خاص کنترل خواهد شد.

شیر پروانه یک نوع شیر یک چهارم چرخش است (ربع گر). به این معنی که وقتی دیسک یک چهارم دور چرخش می‌کند، شیر به‌طور کامل باز یا بسته می‌شود. وقتی شیر بسته است، دیسک به گونه‌ای چرخانده می‌شود که مسیر را به‌طور کامل مسدود می‌کند و جریان سیال را متوقف می‌کند.

شیر پروانه دارای انواع مختلفی است که برای فشارها و استفاده‌های مختلف مناسب هستند. هریک از این شیرها با توجه به نوع سیال و شرایط فرآیندی طراحی و انتخاب خواهند شد.

این شیر های دارای ظرفیت عبوری Cv بیشتری نسبت به سایر شیرها داشته و همانطور که اشاره شد به دلیل قیمت کمتر و وزن سبک تر، در بسیاری از صنایع مانند صنایع نفت و گاز، پتروشیمی، آب و فاضلاب، نیروگاه‌ها و غیره استفاده می‌شوند.

دلایل قیمت پایین یا هزینه کمتر شیر پروانه ای

شیر پروانه ای یا باترفلای ولو یکی از شیر های قطع و وصل میباشد که دارای ساختار نسبتآ ساده ای نسبت به مدل های دیگر شیرآلات صنعتی در سایز های مشابه میباشد. این شیر از قطعات ساده مانند یک دیسک، لاینر (آستری)، میله (استم) وعملگر (اکچویتور) تشکیل شده‌ است.

شیر های پروانه ای قابلیت تولید و تامین به صورت انبوه را دارند و تولید آنها با متریال های نه چندان گران مانند چدن، نسبتا ارزان قیمت تمام خواهد شد. همچنین، به دلیل وزن سبک این شیرها، هزینه های حمل و نقل و نصب و راه اندازی این شیر های نیز نسبت به شیر های مشابه پایین میباشد.

علاوه بر هزینه های تولید کمتر، شیرهای پروانه ای به تعمیرات و نگهداری کمتری نیاز داشته و به دلیل سادگی ساختار و کمتر بودن قطعات متحرک، احتمال آنها نیز بسیار کمتر است. تنها قسمت شیر که بصورت دوره ای نیاز به بازدید دارد لاینر یا آستری آن میباشد که در اثر تماس دائمی سیال با آن احتمال خوردگی و ساییدگی در آن وجود خواهد داشت.

این مسائل باعث می‌شود که هزینه کلی مرتبط با شیر پروانه ای نسبت به شیرهای دیگر کاهش یابد.

بنابراین با توجه به هزینه های خرید شیر پروانه ای و نگهداری و تعمیرات، این شیر یکی از مناسب ترین انتخاب ها در صنایع فرایندی میباشد و استفاده از آن در بسیاری از صنایع از نظر مالی دارای توجیه اقتصادی خواهد بود.

پارامتر های تاثیر گذار در قیمت شیر پروانه ای

در ادامه به معرفی پارامترهای تاثیرگذاری که می‌توانند بر قیمت شیر پروانه ای تأثیر گذار باشند، توضیحاتی را ارائه خواهیم داد:

اندازه و سایز شیر

شیرهای با سایز بزرگتر به دلیل متریال بیشتر مصرفی در آنها و روند تولید پیچیده تری که دارند معمولاً از قیمت بالاتری نسبت به شیر پروانه ای با سایز های کوچک تر برخور دار هستند.

جنس و کیفیت ساخت

میتوان گفت متریال مورد استفاده در تولید شیر پروانه ای مهمترین پارامتر تعیین کننده قیمت آن میباشد. شیر های پروانه ای با متریال های استنلس استیل (فولاد ضد رنگ) نسبت به شیر های فولادی و چدنی قیمت بالاتری دارند. همچنین متریال دیسک شیر های پروانه ای اگر در سرویسی باشند که سیال خورنده باشد در آنها باید از متریال های مرغوب تر که طبیعتآ قیمت بالاتری دارند استفاده شوند.

نوع اتصالات

نوع اتصالاتی که بر روی شیر استفاده می‌شود (مثلاً فلنج، لاگ تایپ، ویفری و غیره) می‌تواند قیمت را تحت تأثیر قرار دهد. برخی از اتصالات پیچیده تر و گران‌تر هستند و ممکن است قیمت را افزایش دهند.

فشار کاری

شیرهایی که برای فشارهای بالا طراحی شده اند، ممکن است قیمت بیشتری داشته باشند. برای تحمل فشار بالا، ساختار شیر باید قوی تر و مقاوم تر باشد که ممکن است باعث افزایش قیمت شیر شود.

اکچویتور

شیر هایی که در آن ها اکچویتور هایشان دستی نمی باشد، قابلیت تنظیم و کنترل جریان را دارند و معمولاً قیمت بالاتری خواهند داشت. این شیرها معمولاً دارای مکانیزم‌های پیچیده تری هستند که به کاربر امکان تنظیم دقیق‌تر جریان سیال را می‌دهند. انواع اکچویتور های پنوماتیکی، الکتریکی و هیدرولیکی در شیر های پروانه ای قابل استفاده میباشند.

برند و سازنده

برندهای معروف و شرکت‌های معتبر ممکن است قیمت بالاتری داشته باشند. این به دلیل اعتماد مشتریان به کیفیت و عملکرد بهتر محصولات این برندها است. برخی از این برنده ها شامل فیشر، کیستون، میراب، فاراب، اینسترومیت و غیره می باشد.

یکی از تولید کنندگان انواع شیرآلات صنعتی در کشور شرکت میراب میباشد. شیر پروانه ای میراب با انواع سایز ها، عملگر ها و در انواع متریال های مختلف مناسب بهره برداری در انواع صنایع فرآیندی یکی از بهترین گرینه ها برای خرید شیر پروانه ای میباشد.

شرکت FISHER نیز یکی از مطرح ترین تولید کنندگان انواع شیرآلات خارجی میباشد. یکی از معروف ترین مدل های شیر پروانه ای کنترلی شرکت فیشر شیر های سری 8580، 8590 , 8560 و 8532 هستند. شیر پروانه ای فیشر با قابلیت کنترلی و تنظیم مقدار جریان عبوری یکی از انواع شیرهایی میباشد که به دلیل ظرفیت بسیار بالاتر شیر نسبت به سایز های مشابه در مدل های گلوب کنترلی، بسیار کاربردی خواهد بود.

توانایی مقاومت در برابر خوردگی و ساییدگی

شیرهایی که از رویه‌های مقاوم در برابر خوردگی و فشار ساخته شده اند، قیمت بالاتری دارند. استفاده از رویه‌ها و مواد مقاوم در برابر خوردگی می‌تواند عمر مفید شیر را افزایش دهد و نیاز به تعویض آن را کاهش دهد. همچنین آلیاژ های مقاوم به خوردگی و ساییدگی مونل، هستلوی، اینکونل و … از قیمت بالاتری برخوردار میباشند.

تجهیز صنعت تامین کننده انواع شیر پروانه ای یا باترفلای ولو فلنجی، ویفری، لاگ تایپ در انواع سایز ها و متریال های چدنی، فولادی، استیل و… می باشد. همچنین انواع شیر پروانه ای با عملگرهای دستی پنوماتیکی و الکتریکی می باشد. شیر های پروانه ای برند فیشر، ابرو، کیستون، اینسترومیت و همچنین برند های ایرانی میراب و فاراب در انبار این شرکت موجود میباشد.